PROGNOZY:

• Realne tempo wzrostu produktu krajowego brutto w 2010 r. będzie wyższe niż w roku ubiegłym i wyniesie 3,3%. Dynamika nakładów brutto na środki trwałe będzie w tym roku wyższa niż w roku 2009 i osiągnie około 2,2%. Natomiast dynamika spożycia indywidualnego obniży się w stosunku do roku ubiegłego i wyniesie średnio 1,8%.
• Sytuacja na rynku pracy w bieżącym roku się pogorszy. Stopa bezrobocia rejestrowanego wyniesie na koniec roku 13%, a według BAEL 10%.
• W związku z umiarkowanym tempem wzrostu gospodarczego, a w szczególności wydatków kon­sumpcyjnych, wskaźnik cen dóbr i usług konsumpcyjnych powinien zmniejszać się w najbliższych kwartałach. Nie przewidujemy zmian stóp procentowych.
• Można oczekiwać stopniowej poprawy eksportu, jednak przy niewielkim ożywieniu w krajach UE jego dynamika nie będzie wysoka.
• Tempo wzrostu gospodarczego krajów europejskich będzie umiarkowane, a proces ożywienia nie­równomierny.
 

OPINIE:
 

• Wzrost gospodarczy w 2009 roku był niski, ale lepszy od oczekiwań.
• W całym 2009 roku odnotowano znaczący spadek eksportu i importu.
• Niska, ale stabilna konsumpcja podtrzymuje wzrost gospodarczy.
• Słaba dynamika wynagrodzeń w warunkach pogarszającej się sytuacji na rynku pracy.
• Rynek pracy z opóźnieniem reaguje na zmiany w poziomie aktywności gospodarczej; mimo więk­szego tempa wzrostu gospodarczego bezrobocie rośnie.
• Spowolnienie gospodarcze tylko nieznacznie i krótkotrwale zachwiało wynikami polskich przedsię­biorstw, o czym świadczą dane za rok 2009; nastąpiła poprawa podstawowych ekonomiczno-finan­sowych wskaźników przedsiębiorstw: poziomu kosztów, rentowności, zysku, nadal utrzymuje się wysoka płynność przedsiębiorstw.
• Ocena sytuacji w przedsiębiorstwach przemysłowych zależy od branży – pogorszenie odczuwają firmy zajmujące się metalurgią, głównie produkcją miedzi i stali, która uzależniona jest od budownic­twa i motoryzacji; dobrą koniunkturę odczuwa natomiast branża spożywcza; największą poprawę obserwować można wśród przedsiębiorstw eksportujących, ale wynika to ze złej sytuacji, w jakiej przedsiębiorstwa te znalazły się na przełomie lat 2008/2009.
• Budownictwo silniej niż inne sektory odczuwa znaczenie bariery popytowej; ciężki był też początek roku - śnieżna i mroźna zima pochłonęła dużą część funduszy przeznaczonych na budowę i remonty dróg, a także wstrzymała inwestycje budowlane; mimo to przedsiębiorcy branży budowlanej optymi­stycznie patrzą w przyszłość i planują zwiększenie produkcji.
• Wśród przedsiębiorstw zajmujących się handlem spowolnienie gospodarcze nadal najsilniej odczu­wają firmy z branży odzieżowej, a także z samochodowej; te ostatnie odnotowują ograniczony popyt krajowy, wywołany wysokimi kosztami kredytu i srogą zimą; optymistycznie w przyszłość patrzą natomiast przedsiębiorstwa handlowe związane z rynkiem spożywczym, choć optymizm ten studzą prognozy ekspertów rynku.
• Ze względu na niskie wykorzystanie mocy produkcyjnych i towarzyszący im wysoki poziom zapasów, planowane inwestycje przedsiębiorstw pozostają na niskim poziomie; niższa jest także skala podej­mowanych działań przedsiębiorstwa koncentrują się głównie na pracach remontowych i moderni­zacyjnych.
• Na bieżący rok zapowiadane jest znaczne zwiększenie inwestycji drogowych, tymczasem pojawiają się problemy zarówno ze zwycięskimi wykonawcami już rozstrzygniętych przetargów, jak i z jakością dróg wykonanych w ostatnich latach.
• Będąca własnością samorządów spółka Przewozy Regionalne nie spełnia oczekiwań swoich właści­cieli, a dążąc do poprawy kondycji konkuruje z państwową PKP Intercity, co budzi sprzeciw Ministerstwa Infrastruktury.
• Ubiegły rok jest oceniany jako najgorszy w historii transportu lotniczego, jednak w bieżącym roku spodziewana jest wyraźna zmiana negatywnych trendów.
• Starzenie się konwencjonalnych mocy wytwórczych i wymóg rosnącego udziału zielonej energii stają się coraz poważniejszym problemem polskiego sektora elektroenergetycznego.
• Spowolnienie w gospodarce i kryzys na rynkach finansowych wpłynęły na zahamowanie wzrostu aktywów sektora bankowego. Jednak za sukces należy uznać, że w tej sytuacji udało się utrzymać dodatnią dynamikę kredytów i niewielki wzrost aktywów w stosunku do rekordowego 2008 roku. Utrzymanie dodatniej dynamiki kredytów sektora niefinansowego zawdzięczamy podaży kredytu w segmencie gospodarstw domowych, a zwłaszcza kredytu konsumpcyjnego i mieszkaniowego, przy spadku podaży kredytu korporacyjnego.
• Ponad rok od pojawienia się kryzysu na rynkach finansowych i pogorszenia dochodowości kondycja sektora bankowego wydaje się stabilna. Mimo pogorszenia wyników finansowych w 2009 roku nie doszło do obniżenia siły kapitałowej czy bezpieczeństwa krajowego sektora bankowego, a raczej obserwuje się poprawę stabilności systemu przez wzmocnienie bazy kapitałowej i depozytowej oraz wzrost potencjalnej zdolności do rozwijania akcji kredytowej. Banki są nieźle przygotowane do przy­spieszenia akcji kredytowej w przypadku trwałego polepszenia koniunktury.
• Ubiegły rok na warszawskiej giełdzie to apogeum paniki, żywiołowe odreagowanie i stopniowy powrót do normalności.
• W 2009 roku GPW utrwaliła swoją pozycję w środku stawki europejskich giełd pod względem kapi­talizacji.
• W 2009 r. warszawska giełda utrzymała status jednego z europejskich liderów pod względem liczby debiutów i pozycja ta pozostaje obecnie niezagrożona.
• Prywatyzacja GPW poprzez sprzedaż akcji na giełdzie jest błędem. Szansa pozyskania strategicznego inwestora branżowego została zaprzepaszczona.
• Planowane na 2010 rok rozszerzenie indeksu WIG20 na WIG30 jest nieuzasadnione.
• Ożywienie gospodarki światowej jest spowodowane wprowadzeniem pakietów stymulacyjnych. Sytuacja na rynkach finansowych nadal jest niepewna.
• Cele strategii gospodarczej UE określone w dokumencie Europa 2020 są mniej ambitne niż w stra­tegii lizbońskiej.
• Uczynienie budżetu UE jednym z narzędzi realizacji celów strategii Europa 2020 nie jest korzystne dla Polski i może prowadzić do redukcji transferów dla naszego kraju.
• W dokumencie Europa 2020 zbyt mało uwagi poświęca się kwestii pogłębiania wspólnego rynku, a za bardzo koncentruje się na mechanizmach wydatkowych stymulowania wzrostu.
• Europa 2020 pomija wiele istotnych wyzwań stojących przed UE, a przede wszystkim nie poświęca wystarczająco dużo miejsca kwestii zmian demograficznych.
• W ostatnich miesiącach obserwujemy wyraźny wzrost absorpcji funduszy UE; szczególnie pozytyw­nie oceniamy przyspieszenie we wdrażaniu PO Innowacyjna Gospodarka.
 

  Więcej ocen i prognoz Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN znajduje się w 16 numerze Raportu INE PAN "Gospodarka Polski - Prognozy i Opinie. Maj 2010"

pełna treść numeru

Zachęcamy do lektury!